[naar Index]

Regen, Banjir... Jakarta 31 Januari 2002

Door: Roderick C. Wahr

Introduktie

Omstreeks December/Januari is het in Indonesie regentijd. Omdat ik hier en daar wel eens een draadje lees over banjir (overstromingen) in Indonesie, wil ik hierbij wat fotootjes laten zien hoe het eind Januari 2002 in Jakarta was.

Eind 2001 had Goeverneur Sutiyoso van Jakarta in zijn wijsheid besloten dat hij geen geld (over) had om iets aan overstromingen te doen waar de meteorologische dienst op dat moment voor waarschuwde. Er zouden omstreeks Januari 2002 grote overstroming plaatsvinden werd er voorspeld.
Sutiyoso maakte zijn mening kenbaar door op typisch Indonesische Overheidstoon te zeggen dat het zo'n vaart niet zou lopen.

Het moet hier dan ook even worden gezegd dat de geweldige riolering, die in vroegere tijden in Batavia waren aangelegd door de Nederlanders, onder Indonesisch regime eerder werden gezien als gemakkelijke plekken om vuilnis te storten.

Toen de regen dus in bakken uit de tropische hemel viel was er dus niets dat die overstromingen in de weg stond. En toen in Bogor, hoger gelegen en buiten Jakarta, de wateroverlast te groot werd en de sluizen daar werden opengezet, toen stond half Jakarta op 31 Januari 2002 blank.

Jakarta's rioleringen hebben al jaaaaren niet meer fatsoenlijk gewerkt. En toen het in stromen van de Puncak afkwam en via Bogor naar beneden, naar Jakarta, werd geloosd toen was er inderdaad geen houden meer aan.

Ik woonde in een woonkompleks, Villa Kelapa Dua, bij Kebun Jeruk in West Jakarta, dat al 20 jaar bestond en waar nog nooit overstromingen zijn geweest. Op straat niet, laat staan in het gebouwen kompleks.

Banjir

Op 31 Januari was het zover. Ik kwam met mijn pleegdochter, Christy, terug van een bezoek aan kennissen in Bekasi, buiten Jakarta. Vanaf Centrum Jakarta naar West was het ineens heel druk. Wij waren met de taxi en die kon niet door het verkeer heen komen. Toen begon het ook ineens te regenen. Er bleek dus al een wolkbreuk te hebben plaatsgevonden in Kebun Jeruk, het gebied waar ik woonde, en de hoofdweg er naartoe stond 30cm onder water, daarvandaan de opstopping.

De opstopping werd erger en wij moesten uit de taxi stappen want die kon niet meer voor of achteruit. We hadden geprobeerd via binnenweggetjes ons een weg naar huis te banen, maar daar zaten we dus helemaal vast.

We hebben een tijdje gelopen maar konden toen gelukkig 2 ojeks (motorfiets taxis) vinden die ons dan (tegen betaling natuurlijk) via kleine paadjes en enge steegjes dichter bij huis konden brengen, maar ongeveer 1 Km voor ons huis moesten we toch echt verder lopen omdat het water tot onze knieen kwam en al het verkeer stil stond.

Ons hek voor het huis
Toen wij bij de hoofdweg kwamen waar langs ons kompleks stond, zag je waarom alles stilstond. Op de hoofdweg stonden tientallen autos stil in het water dat al 50cm hoog stond op de weg. Christy en ik hebben ons wadend naar ons huizen kompleks moeten begeven. Mijn hart klopte in mijn keel, zou het water bij ons thuis ook al het huis binnen gaan? Gelukkig was dit niet zo. Ons huis stond ca. 80cm boven het straatniveau, en het water was nog niet zo hoog geklommen.

Het was 16:00u dat wij thuis kwamen. We zagen dat het water in de daaropvolgende 2 uur schrikbarend steeg. En ik heb bij de buren geinformeerd wat we moesten doen.
Gelukkig hadden wij een verdiepingshuis. Maar dat zou betekenen dat wij onze spullen, voor de nacht, van gelijkvloers naar een etage hoger moesten brengen.
De zitkamer, de 1ste avond
Ik had hier niet erg veel trek in. Al mijn elektronika, 3 computers in een netwerk, vloerkleden enz. zou wel veel gezweet vereisen. Ik had een grootbeeld televisie, een thuis theater, DVD speler en noem maar op. Allemaal spul die ik keurig in het dressoir had ingebouwd met al die kabels keurig weggewerkt. Het beroerde was, het water hoefde maar 50cm in het huis te staan en zou dan al deze apparatuur treffen.

Eerst wilde ik niet (mijn natuurlijke luiheid), maar gaf dan toch maar toe omdat Christy het er konstant over had, en de buren ook al aan het sjouwen waren. Maar gelukkig ook, die avond steeg het water tot 80cm in de zitkamer beneden. Mijn fauteuils, tafels, stoelen etc. alsook 2-persoons bed in de slaapkamer beneden stonden allemaal onder water. Ik kon die namelijk niet de trap opsjouwen naar boven toe.

Eten bij de buren
Ik op de motor in het water

Die avond hebben wij bij de buren verderop, die een kleine warung (winkeltje) hadden, gegeten. We waren daar met een heel stel mensen bij elkaar gekomen om deze nieuwe ervaring over ons heen te laten komen. Nieuwjaars kadootje van meneer Sutiyoso.

Het was gezellig zo bij elkaar op de veranda eten. We vertelden elkaar verhalen terwijl wij op stoelen zaten en tot aan onze knieen in het water.
Om 21:20u gingen Christy en ik weer naar ons huis toe. Het water stond tot aan de rand van onze voordeur. Onze voordeur is ca. 80cm boven straat niveau binnen het kompleks. Ik deed nog een keer de ronde binnenshuis om te zien of er nog iets belangrijks was dat naar boven moest, maar alles wat ik kon in veiligheidstellen was al naar bovengebracht. Ik had nog de 3 computers beneden, maar die had ik al boven op het logeerbed beneden geplaatst waar ik eerder al een koffietafeltje op had gezet.

's Morgens om 4:30u werd ik wakker. Ik wilde toch wel eens zien hoe het water was gestegen. En ja hoor, in de zitkamer beneden stond er 80cm roodbruin water.

Ik liep naar beneden en waadde door het water naar de voordeur. En het bleek dat wij binnen het kompleks allemaal ons eigen zwembad hadden gekregen. Op de straat stond er een sterke stroming. Je kon er van alles zien voorbij drijven in het roodbruine water.

Hoewel het vroeg in de ochtend was kon je her en der op een balkon mensen zien zitten of uit het raam van een bovenverdieping zien hangen. Verwonderde gezichten die neerkeken op het ongebruikelijke schouwspel dat zich benden afspeelde. Er was geen regen, enkel een lichtgrijs bewolkte lucht. In onze straat was niemand te bekennen die zich in het water op straat bevond. Het roodbruine water stroomde met een stevige stroming waar eens het wegdek was. Ik bedacht dat het toch wel een gelukje was dat ik geen auto had die voor het huis geparkeerd stond. Allerlei onbestemde voorwerpen dreven voorbij in het water, van grote boomtakken tot allerlei voorwerpen die uit tuinen van woonhuizen waren meegenomen.

2 Christy voor ons hek, dag 2
2 Februari 'sochtends
Ik ben altijd wel voor een avontuur te porren. Ik had alleen maar een kort afgknipte spijkerbroek aan, een T-shirt en plastik sloffen. Zo ben ik richting van het hek voor ons huis gewaad tot ik stond waar voorheen de straat was. Het water stond aan mijn nek (ik ben 1.69 kort) en de stroming rukte aan mijn benen. Ik ben half zwemmend, half wadend, de straat afgegaan. Helaas dorst ik op dat moment ook mijn digitale camera niet mee te nemen, stel je voor dat ik zou uitglijden! Overal zag je van alles ronddrijven.

Een paar huizen in onze straat waren onfortuinlijk genoeg om geen verdieping te hebben. Ik kon autodaken langs de kant van de weg zien, in een oprit van een laagbouw huis zag ik een jong stel bovenop het dak van hun auto zitten om geen kou te vatten in het water.

Een hond vastgebonden aan een leiband, voor een huis, was bovenop een tafel geklommen die in de tuin stond. Hij stond te trillen op zijn poten van de kou. Ik heb die toen maar bevrijd (er was niemand thuis). Die hond is pijlsnel weggezwommen naar een drogere plek.

Er zaten mensen op afscheidingsmuurtjes van hun huis. Uit de verdiepingshuizen zag je mensen uit de bovenramen leunen om het schouwspel in ogenschouw te nemen.

Binnen het kompleks waren er straten die een hoek maakten, en daar was de stroming van het water vaak heel sterk, dan moest ik mij langs de kant aan muurtjes vasthouden om niet meegesleurd te worden. Zo heb ik in een uur tijds ons huizen kompleks doorgewaad.

Af en toe zag je kinderen spelen, maar altijd vlak langs de kant van de weg. Op een gegeven moment werd ik toch wel iets benauwd omdat ik iemand tegenkwam die een grote dikke slang, van bijna 2 meter lang, had gevangen. Het beest was gelukkig dood. Dus die zou je dus ook nog kunnen tegenkomen in dit water!

Aan een kant van ons kompleks had je een riviertje en aan de andere kant van het riviertje was een kleine kampung. Een groot aantal goedkope huisjes waar arme mensen woonden. Mijn hulp in de huishouding, Karti, woonde daar met haar man en 2 kinderen, waaronder een baby.

Ik kon van ons kompleks zien dat haar huis tot aan de zoldering in het water stond (het riviertje was al helemaal niet meer zichtbaar). Ik kon niet oversteken omdat, waar eens het riviertje was, een hevige stroom allerlei bomen en stukken hout en afval voorbij stroomden. Voor de kinderen uit de kampung was het bal!
De buuv' laat de hond uit
In de kampung

Kinderen bij het huis van Karti

Men stond te dansen en te springen in het water alsof men zich in een openbaar zwembad uitleefde.

In de kampung
Later bleken Karti en haar man alles te zijn kwijtgeraakt. Ze hebben net hun TV en cassettespeler, die ik hun ooit gaf, en kleren mee kunnen nemen naar een hogere plek verderop bij vrienden. Toen ze de rest van hun spullen wilden ophalen bleek het al door de sterke stroming te zijn weggespoeld. Alleen de geraamten van hun bedden en een oud fauteuil stond er nog. Ik heb hen later gelukkig wat kunnen geven voor hun keuken en 2 bedden die ik nog bij mij thuis boven had.
In de kampung was nog volop leven. Hoewel de meesten onder hen alles waren kwijt geraakt konden ze toch de verleiding niet weerstaan om toch in de buurt te blijven. Men zat op muurtjes, stonden met het water tot aan de borst waar zich eens stoepjes of voorerfjes hadden bevonden. Het is toch merkwaardig hoe mensen hier zich aan de omstandigheden aanpassen.

Toen ik weer thuiskwam trof ik Christy aan die op het dak van het huis zat. Ze was uit haar slaapkamerraam geklommen om te zien hoe het er buiten uitzag.
Natuurlijk hadden wij nergens op gerekend en was er nauwelijks eten in huis. En, eveneens natuurlijk, waren er geen winkeltjes open. Om maar niet te spreken hoe je het kompleks uit zou moeten!

2 Februari, elders in ons kompleks
We hebben een halve dag op het dak gezeten. De elektriciteit en telefoon deden het natuurlijk allang niet meer. Ik zat daar met een klein radiootje van mijn walkman, aan de koptelefoon te luisteren naar de nieuwsberichten. Het leek erop dat heel Jakarta zo'n beetje was getroffen. Overal waren er hulpakties aan de gang, werden mensen met bootjes van hun daken afgeplukt. Velen kunnen namelijk helemaal niet zwemmen. Bij ons kon je nog op straat lopen, maar in grote delen van Jakarta was het water er veel te diep voor. Er waren mensen die alles kwijt waren geraakt, onder water. Bij anderen waren hun huizen leeggeroofd. Afijn, een heleboel ellende. Wij hadden het nog getroffen. Mijn computers beneden hadden het niet overleefd. Het bed waar ze op stonden was gaan schuiven in het water en alle apparaten waren in het water gevallen (kwam ik ook pas een dag later achter). Gelukkig had ik mijn TV en de huistheater etc. naar boven gebracht. En die stonden dus even veilig. Onze staande koelkast was door de waterstroom omgevallen, al het resterende eten dreef uit de keuken de zitkamer in.

De 2e avond, Christy naar de buren
Voor ons huis konden wij zien hoe een enkeling werd voortgetrokken in een rubberbootje. Er was op een gegeven moment iemand die met een houten boot kwam aanvaren om een aantal oude mensen die in hun huisje zaten opgesloten op te halen. Deze oudjes konden niet door het water heen waden met die krachtige stroming.

Gelukkig heeft de buurvrouw (die met de winkel) ons met eten uit de brand geholpen. We werden uitgenodigd om het eten wat ze nog had mee op te eten voordat het bedierf. Want ook zij hadden niet alles een verdieping hoger kunnen brengen. Het was toch wel rampzalig om te zien. De zakken met rijst die helemaal nat waren geworden. Kleren, lakens, fauteuils, allemaal nat en smerig door het roodbruine water.

3e Dag. Rijen mensen op de grote weg
Allerlei vervoermiddelen
Toen het water op de 2de dag was gezakt ben ik tot aan de voorkant van ons kompleks gelopen, tot aan de grote weg. Daar leek het een groot feest. Iedereen liep over de weg. Er waren mensen die anderen op hun rug droegen en door het water heen waadden. Er waren zelfs karretjes voortgetrokken door paarden waar mensen mee konden rijden om op hun bestemming te komen. Het leek er soms op alsof dit geen ramp was, maar een opzettelijke, vrolijke, gebeurtenis voor jong en oud!

Dit oordeel heeft 3 dagen geduurd alvorens het water uit onze kamers was weggevloeid en de straat ook weer zichtbaar en begaanbaar was. Het grootste deel van de tijd hadden wij overdag op het dak doorgebracht en 's avonds met kloppend hart in bed, bang dat het water nogmaals zou gaan stijgen. Gelukkig gebeurde dit niet.

Nou, dat was dus onze 'banjir' (overstroming) eind Januari 2002, het kadeautje van Goeverneur Sutiyoso.

Het ergste vind ik nog dat ie in 2002 weer opnieuw als goeverneur is gekozen, hoewel Jakartanen hem wel konden schieten. Met dank aan zijn vriendje Taufik Kiemas, de man van Mevrouw de President Megawati Sukarnoputri. Het was alleen heel ergerlijk om te zien hoe hij later op TV lachend met Megawati te zien was toen zij de getroffen wijken bezochten. De wijken waar al die arme mensen heel hun hebben en houden hadden verloren.

Na de 4 dagen was het water gezakt
Het resultaat van deze overstroming was dat grote gedeelten van Jakarta, vooral armenwijken, plat lagen. Hierna kon je vele gezinnen onder de verkeersbruggen van Jakarta vinden, inklusief babies. Mensen die alles gewoon waren kwijtgeraakt en waarvoor meneer Sutiyoso ook geen geld kon uittrekken. Trouwens, het beetje geld dat door de overheid was beschikbaar gesteld verdween toch in de zakken van degenen die het moesten distribueren. Tja....

En dacht je nou echt dat er hierna door de overheid van Jakarta er iets aan was gedaan om zoiets in de toekomst te voorkomen? Happy dreams!

Dit gebeurt toch slechts eenmalig?!




En toen, Al!





2001-2006 by Roderick C. Wahr. All rights reserved.write comments to: webmaster

Top Of Page